ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์
บรรพ 6 มรดก: ลำดับทายาทโดยธรรม ส่วนแบ่ง แบบของพินัยกรรม และการตั้งผู้จัดการมรดก
ภาคใต้ — ภูเก็ต
จัดทำพินัยกรรมที่ใช้ได้จริง และจัดการมรดกให้เรียบร้อยตามกฎหมายไทย

ภูเก็ตเป็นจังหวัดที่มีสัดส่วนธุรกรรมของชาวต่างชาติสูงที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศ ทั้งการซื้ออาคารชุด การเช่าระยะยาว การลงทุนในธุรกิจโรงแรมและร้านอาหาร การสมรสระหว่างสัญชาติ และการพำนักระยะยาว เรื่องกฎหมายในพื้นที่จึงมักมีสองชั้นพร้อมกันคือชั้นของกฎหมายไทย และชั้นของข้อกำหนดในประเทศต้นทางของคู่กรณี การวางลำดับเอกสารให้ใช้ได้ทั้งสองประเทศตั้งแต่ต้นจึงสำคัญกว่าการเร่งทำให้เสร็จเร็ว
การวางแผนมรดกในประเทศไทยเกี่ยวข้องทั้งรูปแบบพินัยกรรมที่กฎหมายรับรอง สิทธิของทายาทโดยธรรม ทรัพย์สินที่มีทะเบียน เช่น ที่ดินและอาคารชุด รวมถึงกรณีชาวต่างชาติที่มีทรัพย์สินทั้งในไทยและต่างประเทศ เรารับร่างพินัยกรรม ให้คำแนะนำการวางโครงสร้างทรัพย์สิน ยื่นคำร้องขอตั้งผู้จัดการมรดกต่อศาล และดำเนินการโอนทรัพย์มรดกจนแล้วเสร็จ
ควรตรวจเขตอำนาจและเงื่อนไขการยื่นเป็นรายเรื่อง เพราะแนวปฏิบัติและเอกสารแนบของแต่ละสำนักงานต่างกัน
| ศาล / หน่วยงาน | ขอบเขตงาน |
|---|---|
| ศาลจังหวัดภูเก็ต และศาลแขวงภูเก็ต | คดีแพ่งและอาญาในเขตจังหวัดภูเก็ต |
| ศาลเยาวชนและครอบครัวจังหวัดภูเก็ต | คดีหย่า อำนาจปกครองบุตร และคดีครอบครัวข้ามสัญชาติ |
| ศาลแรงงานภาค 8 | คดีเลิกจ้างและค่าชดเชยในพื้นที่ภาคใต้ฝั่งอันดามัน |
| สำนักงานที่ดินจังหวัดภูเก็ตและสาขาอำเภอ | จดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมที่ดิน อาคารชุด และการเช่า |
| ตรวจคนเข้าเมืองจังหวัดภูเก็ต | การขออยู่ต่อ รายงานตัว 90 วัน และแจ้งที่พักอาศัย |
| สำนักงานบังคับคดีจังหวัดภูเก็ต | ยึด อายัด และขายทอดตลาดทรัพย์ในพื้นที่ |
| สำนักงานพาณิชย์จังหวัดภูเก็ต | งานทะเบียนนิติบุคคลและงานทะเบียนธุรกิจในพื้นที่ |
| ที่ว่าการอำเภอในจังหวัดภูเก็ต (สำนักทะเบียน) | จดทะเบียนสมรส หย่า และงานทะเบียนราษฎร |
การร่างและลงนามพินัยกรรมมักใช้เวลาไม่นานหลังได้ข้อมูลทรัพย์สินครบ ส่วนการขอตั้งผู้จัดการมรดกและการโอนทรัพย์ต้องผ่านกระบวนการศาลซึ่งใช้เวลาหลายเดือนขึ้นอยู่กับคิวศาลและการคัดค้านของทายาท
ระยะเวลาเป็นการประมาณการ ขึ้นกับคิวนัดของศาลและหน่วยงานที่รับผิดชอบในพื้นที่ภูเก็ต
สรุปเพื่อความเข้าใจทั่วไปเท่านั้น การปรับใช้แต่ละบทบัญญัติขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของแต่ละเรื่อง
บรรพ 6 มรดก: ลำดับทายาทโดยธรรม ส่วนแบ่ง แบบของพินัยกรรม และการตั้งผู้จัดการมรดก
พินัยกรรมมีหลายแบบตามกฎหมาย เช่น แบบธรรมดา แบบเขียนเองทั้งฉบับ และแบบเอกสารฝ่ายเมือง การทำผิดแบบอาจทำให้พินัยกรรมเสียเปล่า
ข้อจำกัดการถือครองที่ดินของคนต่างด้าวมีผลต่อทายาทต่างชาติที่รับมรดกที่ดิน
ตัวอย่างต่อไปนี้เป็นกรณีสมมุติที่สร้างขึ้นเพื่ออธิบายขั้นตอน ไม่ใช่คดีของลูกความ และไม่ได้แสดงหรือรับประกันผลใด ๆ
สถานการณ์: ทายาทมีใบมรณบัตรและทะเบียนบ้าน แต่ธนาคารขอคำสั่งศาลตั้งผู้จัดการมรดก
แนวทางที่ใช้ตามปกติ: แนวทางปกติคือยื่นคำร้องขอตั้งผู้จัดการมรดกต่อศาลที่มีเขตอำนาจ พร้อมบัญชีทรัพย์มรดกและหนังสือยินยอมของทายาท แล้วจึงนำคำสั่งศาลไปดำเนินการกับธนาคารและหน่วยงานทะเบียน (กรณีสมมุติ)

ซื้อได้ในกรรมสิทธิ์ต่างชาติภายในสัดส่วนที่กฎหมายอาคารชุดกำหนดของแต่ละอาคาร และต้องแสดงที่มาของเงินที่โอนเข้ามาจากต่างประเทศตามแบบที่ธนาคารออกให้ สิ่งที่ควรตรวจก่อนวางมัดจำคือโควตาต่างชาติคงเหลือของอาคาร ภาระผูกพันที่จดทะเบียนไว้ และสถานะหนี้ค่าส่วนกลางของห้องนั้น
การเช่าที่มีกำหนดเกินสามปีต้องจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ มิฉะนั้นจะบังคับได้เพียงสามปี ข้อตกลงต่ออายุที่เขียนไว้ในสัญญาไม่ได้ทำให้ระยะเวลายาวขึ้นโดยอัตโนมัติ จึงควรตรวจถ้อยคำเรื่องการต่ออายุและการโอนสิทธิการเช่าให้ชัดก่อนลงนาม
ต้องมีหนังสือรับรองสถานภาพจากสถานทูตของฝ่ายต่างชาติ แปลเป็นภาษาไทยและผ่านการรับรองตามขั้นตอน ก่อนยื่นจดทะเบียนที่สำนักทะเบียนอำเภอ ลำดับขั้นตอนนี้ห้ามสลับ เพราะสำนักทะเบียนจะรับเฉพาะเอกสารที่ผ่านการรับรองครบแล้ว
ทำได้ และมักแนะนำให้ทำพินัยกรรมแยกฉบับสำหรับทรัพย์สินในประเทศไทย เพื่อให้การจัดการทรัพย์ในไทยเป็นไปอย่างรวดเร็วและไม่ขัดกับพินัยกรรมในประเทศอื่น
ทรัพย์มรดกจะแบ่งตามลำดับทายาทโดยธรรมที่กฎหมายกำหนด ซึ่งอาจไม่ตรงกับความตั้งใจของเจ้ามรดก และมักใช้เวลานานกว่าเพราะข้อพิพาทระหว่างทายาท
มีข้อจำกัดตามกฎหมายที่ดิน โดยทั่วไปต้องจำหน่ายภายในระยะเวลาที่กำหนด เราจะอธิบายทางเลือกที่มีตามข้อเท็จจริงของแต่ละครอบครัว
เล่าข้อเท็จจริงให้เราฟัง แล้วเราจะอธิบายว่าต้องยื่นที่หน่วยงานใด ใช้เอกสารอะไร และกรอบเวลาตามความเป็นจริง